◾ Muhyiddin İbnü'l-Arabi; tasavvuf ve İslâm düşünce tarihinde büyük etkileri bulunan sûfîlerden biridir. Arabi'nin Hazinetü'l-Esrar yani "Saatlerin Hazinesi" eseri, bir astronomik bir takvimden öte bir başyapıttır.

◾ Varlığın her anını ilahi bir isimle ilişkilendiren bir "vakit disiplini" kitabıdır aslında. Arabi'ye göre zaman, asla içi boş bir kavram değildir. Zaman; ilahi tecellilerin durmaksızın aktığı bir döngüdür.

"Zaman" Üzerine 10 Edebi Alıntı

◾ Hazinetü'l-Esrar adlı eserinde Arabi, İmam Şafii'nin "Vakit, kılıç gibidir; sen onu kesmezsen o seni keser" düsturuyla hareket etmiştir.

◾ O, zamanı çizgisel bir akışın aksine; her anı yeni bir yaratılış, bir doğuş olarak görmüştür. Bu madde, okuyucuya yaşadığı her saniyenin aslında ilahi bir hitap olduğunu anlatmaya çalışıyor...

◾ "Saatlerin Hazinesi"nde 7 gezegen; göklerin yedi katındaki "memurlar" gibi tasvir edilmiş. "Yıldızlar Allah'ın (SAV) emriyle hareket eden ve yeryüzündeki olaylara ayna olan işaretlerdir." İşte bu anlayış astroloji ile tevhid inancını adeta birleştirir.

◾ Örnek verecek olursak; Zuhal yani bildiğimiz ismiyle Satürn, heybet ve sabrı; Zühre yani Venüs ise muhabbet ve zarafeti temsil etmektedir...

İslam felsefesinden moderniteye: Zaman

◾ Arabi'nin bu eşsiz eseri; kainatta her işin bir "açılma vakti" olduğunu savunmakta. Kasiyun Dağı'na defnedilen alim, Erzurumlu İbrahim Hakkı'nın "Her isteğin bir kapısı, her kapının da bir anahtarı vardır; o anahtar doğru zamandır" mantığıyla eşref saatini açıklar. Bu saat, gökyüzündeki gezegenlerin dizilimi ile insanın niyetinin aynı frekansta buluştuğu mucizevi bir andır aslında...

◾ Gelelim İbn-i Arabi'nin incelikle kaleme aldığı bu eserinde detaylarına. Onun için harfler, asıl varlığın yapı taşlarıdır. Eserde, "Elif Allah'ın birliğini, Be ise O'nun yaratışındaki sırrı taşır" gibi derin manalara yer verilir.

◾ Belli saatlerde kaleme alınan vefklerin ve sayısal değerlerin bilinen adıyla ebced, o zamanın ruhaniyetiyle birleştiğinde birer manevi mıknatıs gibi çalıştığı anlatılır. İşte bu da matematik ile metafizik arasındaki köprü kurar.

Vefk ne demek?

Vefk; belli yazım kuralı olan ve belirli ayetlerin, isimlerin belirli oranlarda yazılarak veya okunarak işlendiği bir dua metoduna verilen isimdir.

Ebced ne demek?

Ebced, bir olayın tarihini bir mısra, beyit veya ibare içinde "ebced" hesabına uygun şekilde belirtme sanatnın adıdır.

Düşünce aleminin sultanı: İbnü'l Arabi