• Wodowanie "Wichra" było dopiero jednym z etapów budowy fregaty.
• Okręt, który zszedł na wodę w połowie sierpnia, zgodnie z planem jeszcze trzy razy zostanie skierowany do suchego doku.
• Od początku 2028 roku rozpocznie się montaż kluczowego wyposażenia - najdroższych sensorów, radarów i sonaru.
• O nowoczesnym uzbrojeniu dla armii będziemy rozmawiać na konferencji "Przemysł dla obronności", która 14 października 2026 r. zostanie zorganizowana w Międzynarodowym Centrum Kongresowym w Katowicach.

Wicher, przyszła fregata rakietowa, jaka powstaje w programie, któremu wojsko nadało kryptonim Miecznik, 12 sierpnia została ochrzczona w PGZ Stoczni Wojennej w Gdyni, a dzień później zwodowana na Zatoce Puckiej. Wart 15 miliardów złotych program przewiduje budowę trzech okrętów. Każdy z nich ma wypierać prawie 7000 ton – w tej kategorii staną się jednymi z największych okrętów w historii naszej Marynarki Wojennej. Prócz Wichra powstaje jeszcze Burza, która nabiera już kształtów. Trzeci okręt będzie nosił nazwę Huragan. Na razie pocięto na niego pierwsze blachy.

Przed wodowaniem Wicher – długi na 138 metrów i szeroki na 20 m – został przetransportowany na wózkach z hali kadłubowej na zanurzalną barkę. Potem holowniki wyprowadziły ją na zatokę, gdzie okręt został zwodowany. Basen portowy w Gdyni nie jest wystarczająco głęboki na taką operację.

Rufa Wichra przed wodowaniem. Dobrze widoczne śruby i stery Fot. Rafał Lesiecki / PTWP

O tym, jak delikatna była to operacja, niech świadczy to, co stało się dwa dni wodowaniem. Silny wiatr opóźnił wtedy przeholowanie barki z okrętem z miejsca załadunku do miejsca uroczystości – o około 500 metrów. Jak mówił wtedy w rozmowie z WNP prezes PGZ Stoczni Wojennej Marcin Ryngwelski, trzeba było czekać aż cztery godziny, bo porywy wiatru sięgały 8-10 metrów na sekundę.

Wodowanie w połowie sierpnia – tłumaczył Ryngwelski – nastąpiło przede wszystkim dlatego, że trzeba zwolnić miejsce dla Burzy. Ten okręt ma być budowany o cztery miesiące krócej niż Wicher, a Huragan – o rok.

Okręt dla Polski ledwo zwodowany. Już planują powrót do doku

Skrót ORP, czyli Okręt Rzeczypospolitej Polskiej będzie mógł być używany przed nazwą Wichra po jego wcieleniu do służby. Nastąpi to po pomyślnym zakończeniu prób, które mają się rozpocząć na początku 2029 roku, tuż po zakończeniu prac stoczniowych, przewidzianych do końca 2028 r.

Do tego czasu okręt będzie jeszcze wyciągany z wody. Jednym z powodów będzie montaż sonaru dziobowego do wykrywania okrętów podwodnych. To jeden z najważniejszych sensorów okrętu. Zostanie umieszczony w gruszce dziobowej.

Dziób Wichra na barce w dniu chrztu, 12 sierpnia. U dołu widoczne wolne miejsce, w którym zostanie zainstalowana gruszka dziobowa z sonarem Fot. Rafał Lesiecki / PTWP

Zgodnie z technologią budowy Wicher będzie jeszcze trzy razy na doku, dlatego że mamy różne elementy w części podwodnej do zainstalowania, w tym urządzenia elektroniki. Takim też urządzeniem jest sonar do poszukiwania okrętów podwodnych. Jego brak na wodowaniu jest przemyślany. To delikatny instrument elektroniczny. Musimy go zamontować, kiedy będziemy już mieli stabilną równą stępkę i dokończone pewne systemy ogólnookrętowe – wyjaśnił prezes Stoczni Wojennej w rozmowie w połowie sierpnia.

Nowy okręt dla Polski dopiero zwodowany. Już wiadomo, co czeka go w doku

W podobnym duchu wypowiadał się Jan Grabowski, w momencie wodowania Wichra wiceprezes państwowej Polskiej Grupy Zbrojeniowej odpowiedzialny za programy morskie, a obecnie prezes Grupy Przemysłowej Baltic, obejmującej m.in. Stocznię Gdańską.

Instalacja tych najbardziej skomplikowanych, ale też najdroższych elementów będzie następowała jak najpóźniej. Zgodnie z harmonogramem, ale jak najpóźniej przed oddaniem okrętu po to, żeby jak najpóźniej zaczęła biec gwarancja. To jest dobre dla wojska i dla nas, jako tych, którzy będą utrzymywać okręt w cyklu życia, bo będziemy mieli na nim jak najnowszy sprzęt – mówił Grabowski, jeszcze będąc w PGZ.

13 sierpnia nad ranem Wicher wyszedł z portu w Gdyni na wodowanie na zanurzalnej barce Fot. Rafał Lesiecki / PTWP

Taki delikatny i drogi element wyposażenia okrętu, który najlepiej zamontować jak najpóźniej, żeby zmniejszyć ryzyko uszkodzenia w trakcie budowy, to nie tylko gruszka dziobowa z sonarem. Podobnie rzecz ma się z masztem, który docelowo będzie wyższy o około 10 metrów w porównaniu ze stanem z dnia wodowania. Na ścianach masztu, które dopiero powstaną, będą umieszczone anteny radarów.

W innych aspektach Wicher jest już wyposażony. Ma na przykład zamontowane silniki i linie wałów napędowych – pod tym względem okręt jest bardziej zaawansowany niż bliźniacze fregaty brytyjskie w momencie wodowania.

Dopiero zwodowali okręt dla Polski. Wkrótce znów trafi do doku

Wicher nie trafi znowu na zanurzalną barkę, którą z dwuletnim wyprzedzeniem trzeba było zamówić w Norwegii. Do wyjęcia okrętu z wody zostanie wykorzystany dok Stoczni Remontowej Nauta, która również należy do PGZ i znajduje się w Gdyni po przeciwnej stronie basenu portowego niż Stocznia Wojenna. Pomoc sąsiada jest w tym wypadku potrzebna, bo dok w Stoczni Wojennej będzie przechodził remont.

Wicher w asyście holowników po wodowaniu 13 sierpnia Fot. Rafał Lesiecki / PTWP

Jak mówił prezes Ryngwelski, stocznia najpierw buduje statek, dopiero potem stanie się on okrętem. Zatem przed zamontowaniem sensorów i uzbrojenia na fregacie będą instalowane systemy ogólnookrętowe.

Prace zaczną się od instalacji elektrycznej złożonej z 700 kilometrów kabli. Ich montaż zajmie ponad rok – dokładnie 60 tygodni, przynajmniej według harmonogramu. Równolegle na okręcie znajdzie się około 100 kilometrów rur, system klimatyzacji i wentylacji, odzyskiwania ciepła i obrony przed bronią masowego rażenia.

Po zakończeniu tych prac, od początku 2028 roku rozpocznie się montaż sensorów i uzbrojenia, które dostarczą firmy takie jak Thales i MBDA. – Te elementy nawet jeszcze nie zostały przysłane, bo na razie nie ma takiej potrzeby, zalegałyby w magazynie – powiedział Ryngwelski.

Ledwo pojawił się na wodzie, już czeka go dok. Nowy okręt dla Polski

Wodowanie Burzy jest przewidziane między grudniem 2027 r. a lutym 2028 r. Takie okienko przewidziano w umowie z norweską firmą, która jest operatorem zanurzalnej barki.

Technologia budowy, która została zapisana w studium wykonalności, zakładała tego typu rozwiązanie dla wszystkich trzech Mieczników, dlatego że w ten sposób swoje jednostki wodował nasz brytyjski partner. To jego rozwiązanie przejęliśmy – poinformował prezes stoczni.

13 sierpnia nad ranem Wicher wyszedł z portu w Gdyni na wodowanie na zanurzalnej barce Fot. Rafał Lesiecki / PTWPMarynarka Wojenna kompletuje załogę

Choć Wicher jeszcze poczeka na wcielenie do służby, to ma już wyznaczonego przyszłego pierwszego dowódcę. Został nim komandor porucznik Grzegorz Galikowski. – Marynarka Wojenna zaczyna budować załogę na ten okręt. To po pierwsze wybór ludzi, a po drugie rozpoczęcie procesu szkolenia. Celem jest, aby okręt w momencie wyjścia na próby miał już załogę w pełni przeszkoloną, także na kursach zagranicznych, bo sprzęt w wielu przypadkach będzie pochodził z dostaw zagranicznych – powiedział oficer w rozmowie z WNP w połowie sierpnia.

Załoga Wichra – dodał komandor – będzie złożona zarówno z marynarzy i oficerów z doświadczeniem na dotychczasowych okrętach, jak i szkolonych od nowa.

Więcej o programie Miecznik, w tym o uzbrojeniu przyszłych polskich fregat rakietowych można przeczytać w tekście, który opublikowaliśmy pod koniec kwietnia, gdy pocięto pierwsze blachy dla przyszłego Huragana.